en کاربردهای سلامت همراه (mHealth) در حمایت از خودمراقبتی بیماران مبتلا به بیماری پارکینسون: یک مرور دامنه‌ای <div style="text-align: justify;">بیماری پارکینسون یکی از شایع‌ترین اختلالات عصبی پیشرونده است که با طیف گسترده‌ای از علائم حرکتی و غیرحرکتی مشخص می‌شود که بر کیفیت زندگی بیماران تأثیر منفی می‌گذارد. با توجه به ماهیت مزمن بیماری و نیاز به مراقبت مداوم، حمایت از مراقبت از خود بیماران از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. برنامه‌های سلامت همراه، به عنوان یکی از فناوری‌های سلامت دیجیتال، می‌توانند نظارت مداوم بر علائم را تسهیل کرده و خودمدیریتی بیماران را افزایش دهند. این مطالعه با هدف بررسی نقش برنامه‌های سلامت همراه در حمایت از مراقبت از خود در بین بیماران مبتلا به بیماری پارکینسون انجام شد. این مطالعه به صورت یک بررسی دامنه‌ای بر اساس چارچوب شش مرحله‌ای پیشنهادی توسط Arksey و O&rsquo;Malley انجام شد. جستجوی سیستماتیک در پایگاه‌های داده PubMed، Scopus، Google Scholar، SID و Magiran از سال ۲۰۰۶ تا ۱ ژانویه ۲۰۲۶ انجام شد. پس از حذف موارد تکراری و غربالگری عناوین، چکیده‌ها و متون کامل بر اساس معیارهای ورود و خروج، ۱۴ مطالعه واجد شرایط در تحلیل نهایی گنجانده شدند. داده‌های مربوط به ویژگی‌های مطالعه، انواع کاربردها و یافته‌های کلیدی استخراج و به صورت توصیفی تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که برنامه‌های سلامت همراه عمدتاً در سه حوزه مورد استفاده قرار می‌گیرند: نظارت بر علائم، بهبود خودمدیریتی و افزایش نتایج بیمارمحور. ویژگی‌های اصلی این برنامه‌ها شامل ثبت علائم، یادآوری دارو، برنامه‌های ورزشی خانگی، بازخورد عملکرد و ارتباط با ارائه دهندگان خدمات درمانی بود. نتایج بسیاری از مطالعات نشان داد که استفاده از این برنامه‌ها با افزایش فعالیت بدنی، بهبود پایبندی به دارو، افزایش خودکارآمدی، کاهش برخی از علائم حرکتی و غیرحرکتی و بهبود کیفیت زندگی همراه بوده است. علاوه بر این، اکثر بیماران و مراقبان این ابزارها را مفید و کاربرپسند ارزیابی کردند. با این حال، مشکلات فنی، سواد دیجیتال محدود، کاهش انگیزه برای استفاده طولانی مدت و ناهمگونی یافته‌ها به عنوان چالش‌های اصلی گزارش شدند. برنامه‌های سلامت همراه پتانسیل قابل توجهی برای حمایت از خود مراقبتی در بین بیماران مبتلا به بیماری پارکینسون دارند و ممکن است به بهبود مدیریت روزانه این بیماری کمک کنند. با این حال، آزمایش‌های بالینی بیشتری با حجم نمونه بزرگتر و دوره‌های پیگیری طولانی‌تر برای تعیین اثربخشی قطعی این ابزارها مورد نیاز است.</div> <div style="text-align: justify;">Parkinson&rsquo;s disease is one of the most common progressive neurological disorders, characterized by a wide range of motor and non-motor symptoms that negatively affect patients&rsquo; quality of life. Due to the chronic nature of the disease and the need for continuous care, supporting patients&rsquo; self-care is of particular importance. Mobile health applications, as one of the digital health technologies, can facilitate continuous symptom monitoring and enhance patients&rsquo; self-management. This study aimed to investigate the role of mobile health applications in supporting self-care among patients with Parkinson&rsquo;s disease. This study was conducted as a scoping review based on the six-stage framework proposed by Arksey and O&rsquo;Malley. A systematic search was performed in PubMed, Scopus, Google Scholar, SID, and Magiran databases from 2006 to January 1, 2026. After removing duplicates and screening titles, abstracts, and full texts according to the inclusion and exclusion criteria, 14 eligible studies were included in the final analysis. Data related to study characteristics, application types, and key findings were extracted and analyzed descriptively. The findings showed that mobile health applications were mainly used in three areas: symptom monitoring, improvement of self-management, and enhancement of patient-centered outcomes. The main features of these applications included symptom recording, medication reminders, home-based exercise programs, performance feedback, and communication with healthcare providers. The results of many studies indicated that the use of these applications was associated with increased physical activity, improved medication adherence, enhanced self-efficacy, reduction of some motor and non-motor symptoms, and improved quality of life. In addition, most patients and caregivers evaluated these tools as useful and user-friendly. However, technical problems, limited digital literacy, reduced motivation for long-term use, and heterogeneity of findings were reported as major challenges. Mobile health applications have considerable potential to support self-care among patients with Parkinson&rsquo;s disease and may contribute to improving the daily management of the disease. However, further clinical trials with larger sample sizes and longer follow-up periods are required to determine the definitive effectiveness of these tools. Keywords: Digital Health, Self-Care, Self-Efficacy, Self-Management, Parkinson Disease</div> سلامت دیجیتال, مراقبت از خود, خودکارآمدی, خودمدیریتی, بیماری پارکینسون Digital Health, Self-Care, Self-Efficacy, Self-Management, Parkinson Disease 7 15 http://sjmshm.srpub.org/browse.php?a_code=A-10-1766-5&slc_lang=en&sid=3 Amir hossein Hosseini امیرحسین حسینی amiiirhs8113@gmail.com 1003194753284600859 0009-0004-6062-1199 No Student Research Committee, Department of Health Information Technology, School of Allied Medical Sciences, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran کمیته تحقیقات دانشجویی، گروه فناوری اطلاعات سلامت، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Azita Balaghafari آزیتا بالاغفاری azita.balaghafari@gmail.com 1003194753284600860 1003194753284600860 No Department of Health Information Technology, School of Allied Medical Sciences Mazandaran University of Medical Sciences Sari Iran گروه فناوری اطلاعات سلامت، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Hasan Siamian حسن صیامیان siamian.pira@gmail.com 1003194753284600861 1003194753284600861 Yes Associate Professor, Department of Health Information Technology, School of Allied Medical Sciences, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Mazandaran, Iran دانشیار، گروه فناوری اطلاعات سلامت، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، مازندران، ایران